Deterjanlı Suların Temizlenmesi

Çamaşır makinesi deterjanı dünyada uzun yıllar yoğun olarak kullanılmıştır. Ama bu çamaşır makinesi
deterjanlarının içerdiği bazı kimyasal maddeler doğaya oldukça büyük zararlar vermektedir. Marmara
Denizi’nde oluşan red-tide canlıları deterjanın içinde bulunan iyonların birikimiyle besleniyorlar.
Bu canlıların aşırı üremesi  sonucu  Marmara Denizi kıyıları kırmızıya  benzer  bir renk
almaktadır.  Bu canlılar çok hızlı üredikleri için bu canlıların sayıları her geçen gün
artmaktadır.  Bu canlıların üremesine sebep olan maddelerin  deterjan  içinden çıkarılamayacağı
kesin bir şeydir. Zaten çıkarılsa da deterjanın temizleyici özelliği azalmaktadır. Bunun için biz;
çözümü fosfatı deterjandan  çıkarmakta değil onun atığını yok etmekte ve ya azaltmakta bulduk.
Ayrıca fosfat iyonu doğaya çok büyük zararlar vermektedir. Son günlerde basından alınan haberlere
göre dünya; salınan bu zararlı kimyasalların etkisiyle  dönüşü  olmayan  bir yola girmek  üzeredir.
Biz de bunun gibi sebepleri göz önüne  alarak pomza  madenini kullanarak çamaşır  deterjanındaki
fosfat, nitrat ve sülfat iyonlarını adsorbe etmeye çalıştık. Bu çalışma kapsamında üç adet pet
şişenin  içine farklı boyutlarda Isparta Pomzasını ince, kalın ve karışık olarak üç ayrı boyutta
yerleştirdik. Daha sonra çamaşır makinesinin gider suyundan 100 ml. , atık sulardan da 100 ml.
numune aldık. Bu işlemden  sonra kalan kirli suyu hazırladığımız pomza  filtrelerinden geçirdik.
Daha sonra  da bu numuneleri ayrı ayrı seyrelterek Isparta Belediyesi Atık Su Arıtma Tesisine
kimyasal  analiz için gönderdik. Burada yapılan analizler sonucu çamaşır makinesinden çıkan
deterjanlı suda; karışık pomzada; fosfat(% 57 azalma), sülfat(%  0, 07 azalma)ve nitrat(% 75
azalma), kalın pomzada; fosfat(% 20 azalma), sülfat(%  0, 06 azalma)ve nitrat(% 33 azalma), ince
pomzada; fosfat(%  91, 1 azalma), sülfat(% 17 azalma)ve nitrat(%  81, 1 azalma) miktarlarında
azalma gözlenmiştir.  Aynı zamanda  Isparta  atık suyundaki iyonlarında pomzayla  arıtılıp
arıtılamayacağı araştırılımış ve atık sudaki; karışık pomzada; fosfat(% 45, 45 azalma), sülfat(%
15 azalma) ve nitrat(% 33, 34 azalma), kalın pomzada; fosfat(% 20 azalma), sülfat(% 13 azalma)ve
nitrat(% 32 azalma), ince pomzada; fosfat(% 81, 1 azalma), sülfat(%
21 azalma)ve nitrat(% 86 azalma), iyonlarının arıtılmış suda arıtılmamış olanına göre daha az
olduğu gözlenmiştir. Gözlenen verilere göre karşılaştırma yapıldığında; ince boyuttaki  pomzanın,
iyonları daha fazla adsorblayarak  daha iyi bir arıtım gerçekleştirdiği  görülmüştür. Tanecik
boyutunun küçük olmasıyla yüzey alanının artarak adsorbsiyonun  artması ilkesi de bunu doğrular
niteliktedir. Bunun yanında da karışık pomzanın kalın pomzadan daha iyi bir arıtım
gerçekleştirdiği  görülmüştür. Bu durumda projemizde  kullanılan pomzayla  arıtım yöntemi  her evde
kullanıldığı zaman  dünya genelinde doğaya bırakılan fosfat,  nitrat ve sülfat miktarında oldukça
büyük bir düşüş sağlayacaktır.

Çamaşır makinesi deterjanı dünyada uzun yıllar yoğun olarak kullanılmıştır. Ama bu çamaşır makinesi deterjanlarının içerdiği bazı kimyasal maddeler doğaya oldukça büyük zararlar vermektedir. Marmara Denizi’nde oluşan red-tide canlıları deterjanın içinde bulunan iyonların birikimiyle besleniyorlar. Bu canlıların aşırı üremesi  sonucu  Marmara Denizi kıyıları kırmızıya  benzer  bir renk almaktadır.  Bu canlılar çok hızlı üredikleri için bu canlıların sayıları her geçen gün artmaktadır.  Bu canlıların üremesine sebep olan maddelerin  deterjan  içinden çıkarılamayacağı kesin bir şeydir. Zaten çıkarılsa da deterjanın temizleyici özelliği azalmaktadır. Bunun için biz; çözümü fosfatı deterjandan  çıkarmakta değil onun atığını yok etmekte ve ya azaltmakta bulduk. Ayrıca fosfat iyonu doğaya çok büyük zararlar vermektedir. Son günlerde basından alınan haberlere göre dünya; salınan bu zararlı kimyasalların etkisiyle  dönüşü  olmayan  bir yola girmek  üzeredir.  Biz de bunun gibi sebepleri göz önüne  alarak pomza  madenini kullanarak çamaşır  deterjanındaki fosfat, nitrat ve sülfat iyonlarını adsorbe etmeye çalıştık. Bu çalışma kapsamında üç adet pet şişenin  içine farklı boyutlarda Isparta Pomzasını ince, kalın ve karışık olarak üç ayrı boyutta  yerleştirdik. Daha sonra çamaşır makinesinin gider suyundan 100 ml. , atık sulardan da 100 ml. numune aldık. Bu işlemden  sonra kalan kirli suyu hazırladığımız pomza  filtrelerinden geçirdik.  Daha sonra  da bu numuneleri ayrı ayrı seyrelterek Isparta Belediyesi Atık Su Arıtma Tesisine  kimyasal  analiz için gönderdik. Burada yapılan analizler sonucu çamaşır makinesinden çıkan deterjanlı suda; karışık pomzada; fosfat(% 57 azalma), sülfat(%  0, 07 azalma)ve nitrat(% 75 azalma), kalın pomzada; fosfat(% 20 azalma), sülfat(%  0, 06 azalma)ve nitrat(% 33 azalma), ince pomzada; fosfat(%  91, 1 azalma), sülfat(% 17 azalma)ve nitrat(%  81, 1 azalma) miktarlarında azalma gözlenmiştir.  Aynı zamanda  Isparta  atık suyundaki iyonlarında pomzayla  arıtılıp arıtılamayacağı araştırılımış ve atık sudaki; karışık pomzada; fosfat(% 45, 45 azalma), sülfat(%  15 azalma) ve nitrat(% 33, 34 azalma), kalın pomzada; fosfat(% 20 azalma), sülfat(% 13 azalma)ve nitrat(% 32 azalma), ince pomzada; fosfat(% 81, 1 azalma), sülfat(%21 azalma)ve nitrat(% 86 azalma), iyonlarının arıtılmış suda arıtılmamış olanına göre daha az olduğu gözlenmiştir. Gözlenen verilere göre karşılaştırma yapıldığında; ince boyuttaki  pomzanın,  iyonları daha fazla adsorblayarak  daha iyi bir arıtım gerçekleştirdiği  görülmüştür. Tanecik boyutunun küçük olmasıyla yüzey alanının artarak adsorbsiyonun  artması ilkesi de bunu doğrular niteliktedir. Bunun yanında da karışık pomzanın kalın pomzadan daha iyi bir arıtım  gerçekleştirdiği  görülmüştür. Bu durumda projemizde  kullanılan pomzayla  arıtım yöntemi  her evde  kullanıldığı zaman  dünya genelinde doğaya bırakılan fosfat,  nitrat ve sülfat miktarında oldukça büyük bir düşüş sağlayacaktır.

Mahmut Çopuroğlu

Selahattin Alperen Uysal

Tarık Ramazan Gürdal

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir